Slaapapneutest en diagnose

Word je vaak moe wakker, zelfs na een hele nacht slaap? Vind je het lastig om je overdag te concentreren? Voel je je daardoor prikkelbaar of angstig? Een slaapapneutest kan helpen vaststellen of deze klachten worden veroorzaakt door slaapapneu. Niet-gediagnosticeerde en onbehandelde slaapapneu kan leiden tot ernstige gezondheidsproblemen, zoals hoge bloeddruk, hartziekten en een beroerte.¹

De eerste stap om je beter te voelen is het vaststellen van de diagnose slaapapneu. Het is belangrijk om je tijdig te laten onderzoeken, zodat je de juiste behandeling kunt vinden. Bespreek eerst je klachten met je arts, die kan je doorverwijzen naar een slaapspecialist voor verder onderzoek. Om je een duidelijk beeld te geven van het proces, leggen we hieronder uit wat je kunt verwachten van een slaapapneutest en wat er daarna gebeurt.

Wat is een slaapapneutest?

Een slaapapneutest is een medisch onderzoek dat door een arts wordt aangevraagd. Tijdens je slaap worden onder andere je slaappatroon, ademhaling en zuurstofniveau gemeten. Je arts verwijst je naar een slaapspecialist die het onderzoek laat uitvoeren in een slaapkliniek of bij je thuis.

De resultaten van dit onderzoek helpen je arts te bepalen of je slaapapneu hebt en om een passend behandelplan op te stellen.

Soorten slaapapneutesten

Een slaaponderzoek kan thuis worden uitgevoerd of in een erkende slaapkliniek. Een onderzoek in een slaapkliniek kan een completer beeld geven van de invloed van slaapapneu op je lichaam, vooral als je andere chronische aandoeningen hebt. Bespreek je klachten en medische voorgeschiedenis openmet je arts. Dit helpt om de meest geschikte test te kiezen en een persoonlijk behandelplan op te stellen.

Er zijn twee soorten slaapapneutesten:

• Slaaponderzoek thuis (HST): Je arts kan een slaaponderzoek thuis aanbevelen als je symptomen van een slaapstoornis hebt en er geen andere chronische aandoeningen zijn vastgesteld. Een HST kan gemakkelijk vanuit je eigen bed worden uitgevoerd, waardoor je minder lang hoeft te wachten op een onderzoek.²
• Polysomnografie in een slaaplaboratorium (PSG): Je arts kan een PSG aanbevelen als je een complexere medische voorgeschiedenis hebt en baat hebt bij uitgebreide slaapmonitoring. Dit onderzoek vindt meestal ‘s nachts plaats in een slaaplaboratorium of ziekenhuis, waar een slaapfysioloog je slaap nauwkeurig monitort.²

In sommige gevallen kan je arts een vervolgafspraak in een slaaplaboratorium voorstellen.

Voor het stellen van de diagnose slaapapneu is een HST of een PSG nodig. Bespreek je klachten en eventuele andere gezondheidsproblemen met je arts, zodat deze de juiste test kan aanvragen. Zodra duidelijk is wat er aan de hand is, kunnen jullie samen werken aan een betere slaap en meer energie.

Hoe wordt slaapapneu vastgesteld?

Als je denkt dat je slaapapneu hebt, kun je een aantal dingen doen om een nauwkeurige diagnose te krijgen:

1. Ga naar je arts
   Maak een afspraak met je huisarts om je klachten te bespreken en te beoordelen of deze kunnen wijzen op slaapapneu. Je arts bekijkt je medische voorgeschiedenis en beslist of een verwijzing naar een slaapspecialist nodig is.
2. Vraag om een verwijzing voor onderzoek
   Als dat nodig is, verwijst je arts je door naar een slaapspecialist. Deze stelt gerichtere vragen over je slaappatroon, klachten en algehele gezondheid om te bepalen welk type slaaponderzoek het meest geschikt is.
3. Doe een slaaponderzoek
   Je ondergaat een slaaptest thuis of in een gespecialiseerd slaapkliniek of slaaplaboratorium. Dit onderzoek is meestal één nacht, maar soms kan het meerdere nachten duren. Tijdens het onderzoek worden onder andere je ademhaling, zuurstofwaarden en hartslag in de gaten gehouden terwijl je slaapt.
4. Bespreek de resultaten
   Na het slaaponderzoek bespreekt je arts de resultaten met je. Die geven inzicht in je ademhalingspatronen, bewegingen tijdens de slaap, zuurstofwaarden in je bloed, hartslag en andere factoren.

Een belangrijke meetwaarde is de apnea-hypopnea-index (AHI). Deze laat zien hoe vaak je ademhaling tijdens de slaap stopt of vermindert. Op basis van je AHI kan je arts bepalen of je slaapapneu mild, matig of ernstig is.

Het belang van een diagnose bij slaapapneu

Als je snurkt, ’s nachts wakker wordt en je overdag uitgeput voelt, kan slaapapneu de oorzaak zijn. Een diagnose van slaapapneu helpt om tijdig met de behandeling te starten. Vroege opsporing en behandeling zijn belangrijk om te voorkomen dat andere gezondheidsproblemen ontstaan.

Een zo vroeg mogelijke behandeling van slaapapneu kan helpen het risico op hartziekten, hoge bloeddruk, een beroerte, diabetes en andere aandoeningen te verkleinen.³ Wanneer slaapapneu officieel is vastgesteld, werk je samen met je arts aan een effectief behandelplan. Na de start van de behandeling kun je rekenen op meer rustgevende nachten en meer energie overdag.

Wat gebeurt er na een diagnose slaapapneu?

Als slaapapneu bij je wordt vastgesteld, hoef je je geen zorgen te maken: je staat er niet alleen voor.

Na het slaaponderzoek bespreek je samen met je arts de resultaten en de diagnose. Daarbij komen ook de ernst van de aandoening, mogelijke gevolgen voor je gezondheid en de behandelopties aan bod.

Na de diagnose beoordeelt je arts de onderzoeksresultaten zorgvuldig en stelt een behandelplan op. De keuze voor behandeling hangt af van de ernst van je klachten en het type slaapapneu.

Veelvoorkomende behandelingen zijn:

• Leefstijlaanpassingen
  Aanpassingen in je dagelijkse routine kunnen helpen bij slaapapneu. Denk aan het behouden van een gezond gewicht, het vermijden van alcohol en roken, het aanhouden van een vast slaapschema en slapen op je zij in plaats van op je rug.
• Continue positieve luchtwegdruk-therapie (CPAP)
  Een CPAP-apparaat draag je tijdens het slapen. Via een masker wordt continu lucht in je luchtwegen geblazen, zodat deze open blijven. CPAP is een van de meest gebruikte behandelingen voor slaapapneu.⁴
• Tandheelkundige hulpmiddelen
  Bij milde klachten kan je arts een speciaal mondstuk aanbevelen, vergelijkbaar met een bitje (bijv. Resmed’s Narval CC). Dit hulpmiddel houdt je kaak in een positie die de luchtweg tijdens de slaap openhoudt.
• Operatie
  Een operatie wordt meestal pas overwogen als andere behandelingen niet voldoende helpen. De meest voorkomende ingreep is het verwijderen van overtollig weefsel in de keel, om de ademhaling te verbeteren en de luchtwegen te verruimen. Minder vaak voorkomende operaties zijn het verwijderen van de amandelen, het corrigeren van een scheef neustussenschot of kaakchirurgie.⁵

Veelgebruikte medische termen in de resultaten van je slaaponderzoek

Bij het bespreken van de resultaten van je slaapapneutest legt je arts verschillende medische termen uit. Door deze te begrijpen krijg je een beter beeld van je diagnose.

Apneu

Dit is het volledig stoppen van de ademhaling tijdens de slaap. Bij obstructief slaapapneu is de luchtweg volledig geblokkeerd, waardoor er geen lucht in de longen kan komen.⁶

Hypopneu

Oppervlakkige ademhaling tijdens de slaap die meestal tien seconden of langer duurt. Dit leidt tot een verminderde luchtstroom en een daling van het zuurstofgehalte in het bloed, wat de slaapkwaliteit kan verstoren.⁷

Apneu-hypopneu-index (AHI)

Deze index geeft de ernst van slaapapneu weer door het gemiddelde aantal apneus en hypopneus per uur slaap te meten.⁷

Zuurstofdesaturatie-index (ODI)

Meet hoe vaak per uur het zuurstofgehalte in het bloed onder het normale niveau daalt.⁸

Ademhalingsstoornisindex (RDI)

Geeft het gemiddelde aantal ademhalingsverstoringen per uur slaap weer, waaronder apneus, hypopneus en andere ademhalingsgerelateerde gebeurtenissen.⁹

Wanneer moet ik een slaapapneutest overwegen?

Als je moeite hebt met slapen, kan het lastig zijn om te bepalen of dit samenhangt met een onderliggend medisch probleem. In veel gevallen kan slaapapneu de oorzaak zijn, vooral als je klachten hebt zoals snurken, naar adem happen tijdens de slaap of overmatige vermoeidheid overdag.

Slaapapneu kan iedereen treffen. Wereldwijd leven naar schatting bijna 1 miljard mensen met slaapapneu.¹⁰ Dit betreft mensen van alle leeftijden, genders en lichaamstypes. Slaapapneu kan jarenlang onopgemerkt blijven, wat kan leiden tot ernstige gezondheidsproblemen. Ervaar je één of meerdere symptomen, maak dan een afspraak met je arts. Zo zet je een belangrijke stap richting beter slapen en een betere kwaliteit van leven.

Volgende stappen op basis van waar je je bevindt in het slaapapneuproces

Ervaar je symptomen van slaapapneu? Start dan onze slaapevaluatie.

De slaapevaluatie helpt je om inzicht te krijgen in je slaapgewoonten.

Heb je de slaapevaluatie al gedaan? Tijd om met je arts te praten.

Bespreek de uitkomsten met je art. Samen kijken jullie naar je antwoorden, slaapproblemen en symptomen.

Heb je al met je arts gesproken? Plan een slaaponderzoek.

Je arts kan je doorverwijzen naar een slaapspecialist en adviseren welk onderzoek het meest geschikt is. Dit kan plaatsvinden in een slaapkliniek of gewoon bij je thuis.

Deze blogpost bevat algemene informatie over medische aandoeningen en behandelingen. De inhoud is niet bedoeld als vervanging voor professioneel medisch advies, diagnose of behandeling. De verstrekte informatie vormt geen medisch advies en mag niet als zodanig worden beschouwd. Je mag niet vertrouwen op de informatie op deze website als alternatief voor het medisch advies van je arts of een andere gekwalificeerde zorgverlener.

Als je specifieke vragen hebt over een medisch onderwerp, raadpleeg dan je arts of een andere zorgprofessional. Als je vermoedt dat je een medische aandoening hebt, moet je onmiddellijk medische hulp zoeken. Je mag nooit uitstellen om medisch advies in te winnen, medisch advies negeren of een behandeling stopzetten vanwege informatie op deze website.

De meningen die op deze blog en website worden geuit, staan los van die van universiteiten, ziekenhuizen, praktijken of andere instellingen waarmee de auteurs verbonden zijn. Ze weerspiegelen ook niet rechtstreeks de standpunten van Resmed of van haar dochterondernemingen of gelieerde ondernemingen.

Referenties:

1. Knauert, Melissa, et al. “Clinical Consequences and Economic Costs of Untreated Obstructive Sleep Apnea Syndrome.” World Journal of Otorhinolaryngology – Head and Neck Surgery, vol. 1, no. 1, Sept. 2015, pp. 17–27. DOI.org (Crossref), https://doi.org/10.1016/j.wjorl.2015.08.001.
2. Chang, Jolie L., et al. “International Consensus Statement on Obstructive Sleep Apnea.” International Forum of Allergy & Rhinology, vol. 13, no. 7, July 2023, pp. 1061–482. PubMed, https://doi.org/10.1002/alr.23079.
3. Gleeson, Margaret, and Walter T. McNicholas. “Bidirectional Relationships of Comorbidity with Obstructive Sleep Apnoea.” European Respiratory Review: An Official Journal of the European Respiratory Society, vol. 31, no. 164, June 2022, p. 210256. PubMed, https://doi.org/10.1183/16000617.0256-2021.
4. CPAP – CPAP | NHLBI, NIH. 24 Mar. 2022, https://www.nhlbi.nih.gov/health/cpap.
5. Stuck, Boris A., et al. “Uvulopalatopharyngoplasty with or without Tonsillectomy in the Treatment of Adult Obstructive Sleep Apnea – A Systematic Review.” Sleep Medicine, vol. 50, Oct. 2018, pp. 152–65. PubMed, https://doi.org/10.1016/j.sleep.2018.05.004.
6. Sleep Apnea – What Is Sleep Apnea? | NHLBI, NIH. 9 Jan. 2025, https://www.nhlbi.nih.gov/health/sleep-apnea.
7. Slowik, Jennifer M., et al. “Obstructive Sleep Apnea.” StatPearls, StatPearls Publishing, 2026. PubMed, https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK459252/.
8. Varghese, Lalee, et al. “Oxygen Desaturation Index as Alternative Parameter in Screening Patients with Severe Obstructive Sleep Apnea.” Sleep Science, vol. 15, no. S 01, Mar. 2022, pp. 224–28. DOI.org (Crossref), https://doi.org/10.5935/1984-0063.20200119.
9. Gottlieb, Daniel J., et al. “Relation of Sleepiness to Respiratory Disturbance Index: The Sleep Heart Health Study.” American Journal of Respiratory and Critical Care Medicine, vol. 159, no. 2, Feb. 1999, pp. 502–07. DOI.org (Crossref), https://doi.org/10.1164/ajrccm.159.2.9804051.
10. Benjafield, Adam V., et al. “Estimation of the Global Prevalence and Burden of Obstructive Sleep Apnoea: A Literature-Based Analysis.” The Lancet. Respiratory Medicine, vol. 7, no. 8, Aug. 2019, pp. 687–98. PubMed, https://doi.org/10.1016/S2213-2600(19)30198-5.